Inboedel verdelen na een overlijden

Wie mag de inboedel verdelen?

De erfgenamen die de erfenis aanvaarden, verdelen samen de nalatenschap. Wie welk deel krijgt, staat in het testament of, als er geen testament is, in de wet. Alle erfgenamen moeten het met de verdeling eens zijn.

Is er geen testament en laat de overledene een echtgenoot of geregistreerd partner achter? Dan geldt de wettelijke verdeling. De langstlevende partner krijgt dan de goederen, en de kinderen krijgen een geldvordering die pas opeisbaar is als ook de tweede ouder is overleden. Bij het inboedel verdelen hebben de kinderen dan dus pas later iets te kiezen.

Bron: KNB, nalatenschap afwikkelen, Rijksoverheid, wettelijke verdeling

Zoek eerst naar een codicil

Naast een testament kan iemand een codicil hebben gemaakt: een met de hand geschreven, gedateerd en ondertekend briefje waarin staat wie bijvoorbeeld sieraden, kleding, boeken of bepaalde meubels krijgt. Zo’n codicil ligt vaak gewoon thuis tussen de papieren en wordt soms pas gevonden als de spullen al verdeeld zijn.

Zoek daarom vóór het inboedel verdelen in bureaus, kasten en mappen. Of er een testament is, kunt u gratis navragen bij het Centraal Testamentenregister. Lees ook welke papieren u zoekt voordat het huis leeg gaat.

Bron: artikel 4:97 BW, KNB, speciale spullen en wensen

Inboedel verdelen in vijf stappen

Deze aanpak werkt in de meeste families. Spreek hem vooraf met alle erfgenamen af, dan weet iedereen waar hij aan toe is.

1. Maak een lijst van waardevolle spullen. U hoeft niet de hele inboedel te beschrijven. Volgens de KNB horen alleen zaken die meer dan € 200 opbrengen op de lijst.
2. Laat iedereen zijn wensen opschrijven. Wat wil ieder echt graag hebben? Vaak blijken de wensen minder te botsen dan gedacht.
3. Verdeel eerst de spullen, dan het geld. De KNB raadt aan eerst de spullen te verdelen en daarna het geld, waarbij wie minder spullen kreeg wordt gecompenseerd.
4. Kies om de beurt of houd een familieveiling. Bij een familieveiling trekt iedere erfgenaam een lootje voor de volgorde. Wie meer waardevolle spullen krijgt, verrekent dat.
5. Leg de afspraken vast. Een kort verslag of lijst met wie wat krijgt, voorkomt later discussie.

Bron: KNB, nalatenschap afwikkelen, KNB, problemen bij de verdeling, KNB, brochure Een erfenis, wat nu?

Als het toch schuurt

Soms neemt iemand al spullen mee voordat er iets is afgesproken. De KNB noemt dat onttrekken aan de nalatenschap, en wijst erop dat mensen dat soms met goede bedoelingen doen, om iets veilig te bewaren. Praat erover voordat het escaleert; inboedel verdelen gaat beter als iedereen weet wat er al is meegenomen.

Komt u er samen niet uit, dan noemt de KNB mediation, bindend advies van een deskundige over de waarde, of de notaris die de punten van onenigheid vastlegt. Verdeling door de rechter kost veel tijd en geld.

Bron: KNB, problemen bij de verdeling

Woont de partner nog in huis?

Dan is er geen haast. De echtgenoot of een huisgenoot met wie de overledene een duurzame gemeenschappelijke huishouding had, mag de woning en de inboedel na het overlijden nog zes maanden blijven gebruiken, onder dezelfde voorwaarden als daarvoor.

Bron: artikel 4:28 BW

Spullen die niemand wil

Na het inboedel verdelen blijft er bijna altijd veel over. Bruikbare meubels en huisraad kunnen naar de kringloop of een goed doel, de rest gaat gescheiden naar het recycleplein. Twijfelt u over de waarde van iets? Maak foto’s en laat het eventueel taxeren voordat het weggaat.

Hezeman neemt na de verdeling de rest van het werk over: wat de familie wil houden blijft staan, bruikbare spullen krijgen een tweede bestemming en de woning wordt bezemschoon opgeleverd.

Bron: Accolade, overlijden van een huurder